Ngày 5-10-2025, nhân dịp rằm trung thu, tôi cùng một số nhà văn,  nhà báo, NSNA sang thăm NSNA, Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật năm 2022, Đinh Quang Thành.

Trong đó có nhà báo, nhà văn, NSNA Duy Ngọc, nhà văn công an Phạm Quân, họa sĩ Trung Dũng, nữ nhiếp anh gia Thiên Hương. Vừa ngắm không gian xinh đẹp của căn biệt thự liền kề với dàn hoa lan tím, sắc mầu nổi bật  bởi vệt sáng vàng từ phía khu vườn bên cạnh chiếu tới, chúng tôi vừa được nghe chuyện Hà Nội xưa do chính NSNA Đinh Quang Thành chứng kiến.

Tuy đã 91 tuổi nhưng ông còn nhớ nhiều chuyện về văn nghệ sĩ Hà Nội xưa. NSNA Đinh Quang Thành (có hơn 40 giải thưởng nhiếp ảnh trong nước và quốc tế) không chỉ có kiến thức sâu rộng về ảnh báo chí, ảnh nghệ thuật, ông còn là người lưu giữ một kho chuyện về Hà Nội xưa. Nhà báo, nhà văn, NSNA  Duy Ngọc thừa nhận: Có nhiều chuyện món ngon Hà Nội mà tôi viết là tập hợp qua lời kể của "cây từ điển sống về Hà Nội" Đinh Quang Thành đấy. Tôi biết cửa hàng cháo gà bà Mỹ ở trước Nhà thờ lớn, nhưng NSNA Đinh Quang Thành còn biết chồng bà Mỹ là ai, kết thân với ai.

Nhà của NSNA Đinh Quang Thành trước đây trên phố Đinh Tiên Hoàng do vậy ông biết nhiều chuyện về Hồ Gươm, về phố cổ. Ông nói tôi biết nhà văn Băng Sơn từ lâu, trước đây nhà ông ở phố Cầu Gỗ. Thời trẻ không có tiền mua hoa tặng người yêu ông phải bán cuốn từ điển Việt - Pháp cho ông cụ hàng sách cũ trước cổng đền Ngọc Sơn.

NSNA Đinh Quang Thành còn nhớ chuyện họa sĩ Hoàng Lập Ngôn (1910-2006), theo trào lưu xê dịch của văn nghệ sĩ thời đó đã tạm biệt các bạn của mình tại cổng đền Ngọc Sơn để đi vào Nam ngày 4-6-1941. Trong số người đến tiễn có nhà thơ Nguyễn Bính, Vũ Đình Liên, Đỗ Huy Nhiệm,  nhà văn Đồ Phồn. Cùng đi với ông có cô vợ trẻ mới19 tuổi và con gái một tuổi tên là Mê Ly. Cả gia đình dong duổi trên một chiếc xe ngựa - "Nhà lăn Mê Ly". Đi đến đâu thấy  cảnh đẹp thì ông dừng lại vẽ, tới thành phố kế tiếp thì bán tranh lấy tiền đi tiếp.

Chúng tôi sang thăm NSNA Đinh Quang Thành nhưng cuối giờ lại được ông mời đi ăn Nhà hàng Tiến Quang (ngõ 64 đường Cổ Linh) - Vua gà tươi. Quán này có cô chủ quán xinh đẹp với khuôn mặt hao hao diễn viên điện ảnh Phương Oanh. Cô chủ quán  chuyên mặc váy ngắn như các cô gái hay đi đánh pickleball. Trong bữa ăn NSNA Đinh Quang Thành kể về người vợ quá cố của mình quê gốc Bắc Ninh. Ngày xưa bà nhà tôi hiền và xinh lắm...

Hà Hồng

  Đánh giá bài viết